Ανοίγει ξανά τις πόρτες του για το κοινό το Μπέη Χαμάμ. Οι περισσότεροι από εμάς το γνωρίζουμε ως τα παλιά «Λουτρά Παράδεισος». Το κτίριο στέκει στη διασταύρωση των οδών Εγνατία και Μητροπολίτου Γενναδίου. Κουβαλάει στις πλάτες του σχεδόν έξι αιώνες ιστορίας. Το σημείο δε, είναι ακριβώς πάνω στον άξονα της παλιάς βυζαντινής Λεωφόρου.
Μπέη Χαμάμ: Το παλαιότερο οθωμανικό λουτρό της πόλης
Ο Σουλτάνος Μουράτ Β’, ο πορθητής της Θεσσαλονίκης, ίδρυσε το Μπέη Χαμάμ το 1444, όπως μαρτυρεί η κτητορική επιγραφή στην είσοδο. Το κτίριο αποτελεί το παλαιότερο οθωμανικό λουτρό της πόλης. Παράλληλα, είναι το μεγαλύτερο διπλό λουτρό, με ανδρικό και γυναικείο τμήμα, που σώζει η χώρα μας. Οι δύο αυτές πτέρυγες αναπτύσσονται σε παράλληλους άξονες και δεν επικοινωνούν καθόλου μεταξύ τους.
Η ανδρική πτέρυγα ξεχωρίζει για το μέγεθος και την πολυτέλειά της. Διαθέτει μια εντυπωσιακή οκταγωνική αίθουσα με θόλο για τον ψυχρό προθάλαμο, έναν ενδιάμεσο χλιαρό χώρο και μια σύνθετη θερμή αίθουσα με μαρμάρινους λουτήρες. Μάλιστα, ένας μικρότερος χώρος, που φέρει περίτεχνους σταλακτίτες στην οροφή, αποτελούσε το προσωπικό διαμέρισμα του σουλτάνου.
Αντίθετα, η γυναικεία πτέρυγα έχει μικρότερες διαστάσεις και απλούστερη κατασκευή. Διατηρεί τη δική της είσοδο από τη βόρεια πλευρά και ακολουθεί την ίδια τριμερή διάταξη με ψυχρό, χλιαρό και θερμό χώρο. Ακριβώς δίπλα, μια μεγάλη δεξαμενή με εστία εξασφάλιζε τη θέρμανση του νερού για όλο το συγκρότημα.
Από τη λειτουργία του 1968 στο σήμερα
Το εντυπωσιακό είναι ότι το χαμάμ εξυπηρετούσε τους κατοίκους της πόλης για αιώνες, και σταμάτησε να λειτουργεί μόλις το 1968. Οι μεγάλοι σεισμοί του 1978 προκάλεσαν αρκετές ζημιές, γεγονός που οδήγησε στις πρώτες μεγάλες εργασίες αποκατάστασης.
Μέχρι πρόσφατα, η ανδρική πτέρυγα φιλοξενούσε περιοδικές πολιτιστικές εκθέσεις. Πλέον, με την ολοκλήρωση του νέου προγράμματος ανάδειξης, το Μπέη Χαμάμ επιστρέφει στην καθημερινότητα της Θεσσαλονίκης ως ένας ζωντανός πυρήνας ιστορικής μνήμης στην καρδιά του κέντρου.
Εγκαίνια για το Μπέη Χαμάμ
Την Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026 στις 19:30, η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη εγκαινιάζει το μνημείο και το παραδίδει στο κοινό της Θεσσαλονίκης.