Το The Insider (1999) αποτελεί ένα από εκείνα τα πολιτικά θρίλερ που ωριμάζουν αργά και όμορφα. Ο Μάικλ Μαν δημιουργεί ένα έργο που μοιάζει πιο επίκαιρο από ποτέ. Με αφετηρία ένα πραγματικό σκάνδαλο στη βιομηχανία καπνού και την τηλεοπτική δημοσιογραφία, η ταινία κοιτάζει κατάματα τη σκληρή σύγκρουση ανάμεσα στην αλήθεια, το εταιρικό συμφέρον και τα media.
Η Υπόθεση: Ο πληροφοριοδότης απέναντι στο σύστημα
Ο Jeffrey Wigand (Russell Crowe), πρώην υψηλόβαθμο στέλεχος της καπνοβιομηχανίας Brown & Williamson, γνωρίζει από πρώτο χέρι τις πρακτικές χειραγώγησης της νικοτίνης. Μετά την απόλυσή του, μια αυστηρή ρήτρα εμπιστευτικότητας και η απειλή εξοντωτικών αγωγών τον κρατούν στη σιωπή. Τότε, ο παραγωγός του 60 Minutes, Lowell Bergman (Al Pacino), αντιλαμβάνεται ότι ο Wigand κρατάει στα χέρια του μια «βόμβα» και προσπαθεί να τον πείσει να μιλήσει δημόσια.
Καθώς ο Wigand βλέπει την οικογενειακή του ζωή να διαλύεται κάτω από το βάρος των απειλών, ο Bergman συγκρούεται με την ίδια τη διοίκηση του CBS. Το κανάλι φοβάται το νομικό κόστος μιας εκρηκτικής συνέντευξης, και η αλήθεια κινδυνεύει να θαφτεί οριστικά. Οι δύο άντρες πρέπει να μετρήσουν πόσο μακριά μπορούν να φτάσουν για να την υπερασπιστούν.
Οι Ερμηνείες: Ένα ρεσιτάλ από τους Pacino και Crowe
Ο Al Pacino αφήνει στην άκρη τα εκρηκτικά του μανιερισμούς και υποδύεται έναν ήρωα που κινείται ανάμεσα στον κυνισμό του βετεράνου και την ηθική εμμονή ενός ρεπόρτερ που αρνείται να δει τη δουλειά του να «κόβεται» από corporate συμφέροντα. Ο Bergman του Pacino βρίσκεται διαρκώς σε κίνηση —τηλεφωνεί, διαπραγματεύεται, θυμώνει— και αποτελεί τον κρίκο που ενώνει τον θεατή με τον χαοτικό κόσμο των media.
Την ίδια στιγμή, ο Russell Crowe παραδίδει μία από τις πιο συγκρατημένες αλλά φορτισμένες ερμηνείες της καριέρας του. Ο Wigand του μοιάζει με έναν άνθρωπο που συρρικνώνεται κάτω από την πίεση, αλλά ανακαλύπτει έναν σκληρό, σχεδόν πεισματάρικο πυρήνα όταν συνειδητοποιεί το βάρος της αλήθειας του. Γύρω τους, ο Christopher Plummer προσθέτει κύρος και αιχμηρότητα ως Mike Wallace, ενώ η Diane Venora αποδίδει με ευαισθησία την ανθρώπινη πλευρά της οικογενειακής διάλυσης.
Αληθινή Ιστορία ή Μυθοπλασία;
Η ταινία πατάει γερά πάνω σε πραγματικά γεγονότα: στην υπόθεση του πληροφοριοδότη Jeffrey Wigand και στο άρθρο των New York Times που κατέγραψε την εσωτερική κρίση στο CBS. Παρόλο που ο Μαν συμπτύσσει τον χρόνο και δραματοποιεί ορισμένες αντιπαραθέσεις για να εξυπηρετήσει τον κινηματογραφικό ρυθμό, το The Insider παραμένει εντυπωσιακά κοντά στην ουσία. Δεν βλέπουμε ένα ντοκιμαντέρ, αλλά ένα δραματικό θρίλερ που αποτυπώνει το προσωπικό και επαγγελματικό κόστος της σύγκρουσης με την πιο ισχυρή βιομηχανία της Αμερικής.
Κριτική Αποδοχή και η Εμπορική «Αδικία»
Παρά το «στεγνό» και απαιτητικό θέμα του, το The Insider ενθουσίασε τους κριτικούς, συγκεντρώνοντας βαθμολογίες κοντά στο 96%. Η αυστηρή, σχεδόν χειρουργική σκηνοθεσία του Μαν και η αίσθηση της διαρκούς πίεσης οδήγησαν την ταινία σε 7 υποψηφιότητες για Όσκαρ (Καλύτερης Ταινίας, Σκηνοθεσίας, Α’ Ανδρικού Ρόλου κ.ά.).
Ωστόσο, εκείνη τη χρονιά το American Beauty μονοπώλησε τα βραβεία, αφήνοντας το έργο του Μαν χωρίς αγαλματίδιο. Εμπορικά, η ταινία δεν βρήκε το κοινό που της άξιζε, καθώς οι εισπράξεις (60,3 εκατ. δολάρια) δεν κάλυψαν το υψηλό budget της. Λειτούργησε τελικά ως ένα «κλασικό κρυφό διαμάντι» που κέρδισε την υστεροφημία του μέσα από το streaming και την κριτική μνήμη.
Συμπέρασμα: Αντέχει το «The Insider» στον χρόνο;
Σήμερα, στην εποχή των fake news και της έντονης συζήτησης για τον ρόλο των media, το έργο του Μάικλ Μαν μοιάζει επίκαιρο. Η ταινία δεν προσφέρει μια εύκολη ή «διασκεδαστική» θέαση με τους συμβατικούς όρους του Hollywood. Ανταμείβει όμως όσους ακολουθούν τον αργό της ρυθμό και τις λεπτομέρειες των διαλόγων, προσφέροντας ένα από τα πιο ουσιαστικά παραδείγματα δημοσιογραφικού θρίλερ στην ιστορία του σινεμά.
Πού μπορείτε να δείτε την ταινία;
Αυτή τη στιγμή, το The Insider (Το Τίμημα της Αλήθειας) είναι διαθέσιμο για προβολή:
- Disney+: Στην κατηγορία Star (στις παραγωγές της 20th Century Studios).
- Apple TV / Google Play Movies: Για ψηφιακή ενοικίαση ή αγορά σε υψηλή ανάλυση.
- Vodafone TV / Nova: Συχνά υπάρχει στους καταλόγους των On Demand ταινιών.
The Rip στο Netflix: Old-School Αστυνομική Δράση για Δυνατό Movie Night