Η επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης είναι ένα ταξίδι στον χρόνο. Πίσω όμως από τις βιτρίνες, υπάρχουν ιστορίες που συχνά διαφεύγουν της προσοχής του επισκέπτη. Η αναπληρώτρια διευθύντρια του μουσείου, δρ. Αγγελική Κουκουβού, επιλέγει και παρουσιάζει αποκλειστικά για εμάς τρία σπουδαία αντικείμενα από τη συλλογή, αποκαλύπτοντας τις άγνωστες ιστορίες τους.
Ο Πάπυρος του Δερβενίου: Το αρχαιότερο βιβλίο της Ευρώπης
Ο Πάπυρος του Δερβενίου είναι αναμφίβολα ένα από τα πολυτιμότερα εκθέματα του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης. Αποτελεί τον μοναδικό και αρχαιότερο αναγνώσιμο πάπυρο που έχει βρεθεί ποτέ σε ελληνικό έδαφος. Η παγκόσμια σημασία του αναγνωρίστηκε επίσημα το 2015, όταν εγγράφηκε στον κατάλογο της UNESCO «Μνήμη του Κόσμου» ως το αρχαιότερο βιβλίο της Ευρώπης.
(Θέλεις να μάθεις περισσότερα για το περιεχόμενο και τη σημασία του; Διάβασε το αναλυτικό άρθρο του Thesstips για τον Πάπυρο του Δερβενίου).
Μετάλλιο Αθηνάς: Πολυτέλεια από την Πλατεία Διοικητηρίου
Ένα χάλκινο διακοσμητικό εξάρτημα άρματος που μας ταξιδεύει στην ελληνιστική Θεσσαλονίκη (150-100 π.Χ.). Το χάλκινο μετάλλιο με την προτομή της Αθηνάς βρέθηκε σε ανασκαφή της πλατείας Διοικητηρίου και αποτελεί αριστουργηματικό δείγμα της ύστερης ελληνιστικής τέχνης. Η θεά απεικονίζεται στον τύπο της Προμάχου, δηλαδή φέρει αιγίδα, κράνος και δόρυ.
Τι να προσέξετε:
- Τον δυναμισμό και την ένταση στη μορφή της Αθηνάς.
- Την έξοχη αντίθεση με τη γαλήνια μορφή της Μέδουσας που κοσμεί το μπροστινό μέρος του κράνους της.
Το μετάλλιο αυτό, μαζί με άλλες 4 χάλκινες διακοσμητικές κεφαλές ζώων (πάνθηρες και σκύλοι), αποτελούσε μέρος ενός πολυτελούς άρματος. Σίγουρα επρόκειτο για ένα όχημα προορισμένο για επίσημες τελετές και παρελάσεις, το οποίο ανήκε πιθανότατα σε έναν επιφανή Μακεδόνα εταίρο ή μέλος της βασιλικής οικογένειας.
(Φωτ. Ο. Κουράκης. © ΥΠΠΟΑ/ΑΜΘ)
Οι Μαρμάρινες Νεκρικές Κλίνες της Ποτίδαιας
Το 1984, στη θέση Πετριώτικα (νότια της αρχαίας Ποτίδαιας στη Χαλκιδική), οι αρχαιολόγοι έφεραν στο φως έναν μονοθάλαμο μακεδονικό τάφο με δωρική πρόσοψη (περ. 300 π.Χ.).
Το σημαντικότερο εύρημα του τάφου είναι δύο νεκρικές κλίνες. Στη μαρμάρινη πρόσοψή τους βλέπουμε ανάγλυφα και γραπτά στοιχεία που μιμούνται τις αληθινές ξύλινες κλίνες της εποχής.
Η εντυπωσιακή ζωγραφική σε τρεις ζώνες:
- Ανώτερη Ζώνη: Μια διονυσιακή σκηνή σε υπαίθριο ιερό της Αρτέμιδας. Διακρίνονται ημίγυμνες μορφές (Αφροδίτη, Μαινάδες, Παπποσιληνός, Διόνυσος, Αριάδνη, Έρωτας) και ζώα.
- Μεσαία Ζώνη: Πέντε ζεύγη γρυπών που κατασπαράζουν ελάφια. Εδώ τα στοιχεία διαθέτουν λεπτή εγχάραξη και χρώμα.
- Κάτω Ζώνη: Ζευγάρια ζώων (λιοντάρια, ταύροι, πάνθηρες, αγριόχοιροι) δίπλα σε φυτικά κοσμήματα.
Η τεχνική της Ξηρογραφίας Οι κλίνες αποτελούν εξαιρετικό δείγμα ζωγραφικής με την τεχνική της ξηρογραφίας. Ο καλλιτέχνης γνώριζε άριστα την τεχνική του χρώματος (χρησιμοποιώντας καστανό περίγραμμα, κόκκινο, γαλάζιο, κίτρινο), της προοπτικής και της φωτοσκίασης, αφήνοντας μας μια σπάνια κληρονομιά τέχνης.
(Φωτ. Ο. Κουράκης. © ΥΠΠΟΑ/ΑΜΘ)
Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης info
Διεύθυνση: Μανώλη Ανδρονίκου 6, Θεσσαλονίκη 546 21.
Τηλέφωνο: 231 331 0201.
Ωράριο: Δευτέρα έως Κυριακή 8:00 – 20:00.
Εισιτήριο 8,00 € (μειωμένο: 4,00 €).
Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα εισιτήρια και τις εκθέσεις μπορείτε να βρείτε στην επίσημη ιστοσελίδα του ΑΜΘ.